12. Yargı Paketi, Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu’nda kabul edilerek kanunlaştı. Düzenleme genel af veya bütün hükümlüleri kapsayan bir infaz indirimi getirmezken belirli dolandırıcılık dosyaları, elektronik ihaleler, idari yargı, HAGB ve hukuk davalarına ilişkin değişiklikler içeriyor.

12. Yargı Paketi TBMM’de kabul edildi

Kamuoyunda 12. Yargı Paketi olarak bilinen Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, TBMM Genel Kurulu’nda kabul edildi. TBMM kayıtlarına 7589 numaralı kanun olarak geçen düzenleme; ceza hukuku, icra ve iflas, idari yargı, noterlik işlemleri, hukuk yargılaması ve tazminat hesaplamaları gibi birçok alanı kapsıyor.

Kanunla özellikle banka veya ödeme hesabını dolandırıcılık amacıyla başkasına kullandıran kişiler, miras yoluyla edinilen taşınmazların satışı, elektronik ihaleler, hükmün açıklanmasının geri bırakılması ve genetik verilerin korunması konusunda yeni hükümler getirildi.

12. Yargı Paketi’nde genel af var mı?

Kabul edilen düzenlemede genel af bulunmuyor. Bütün hükümlüleri kapsayan genel bir ceza indirimi, denetimli serbestlik genişlemesi veya kapsamlı infaz indirimi de pakette yer almıyor.

İnfaz aşamasındaki değişiklikler, belirli dolandırıcılık ve nitelikli dolandırıcılık dosyalarında yeni getirilen ceza indirimi ile etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanmasına ilişkin geçiş düzenlemeleriyle sınırlı tutuldu.

İnfaz düzenlemesinden kimler yararlanabilecek?

Dolandırıcılık veya nitelikli dolandırıcılık suçuna katılımı yalnızca banka hesabı, banka ya da kredi kartı, ödeme aracı veya kripto varlık hesabına ilişkin bilgi ve araçları başkasına vermekten ibaret olan kişiler için cezanın yarı oranında indirilmesi öngörüldü.

Düzenlemenin yürürlüğe girmesinden önce haklarında hüküm verilen ve dosyaları bölge adliye mahkemesi veya Yargıtay aşamasında bulunan sanıkların dosyaları, yeni hükmün uygulanıp uygulanmayacağının değerlendirilmesi amacıyla ilk derece mahkemelerine gönderilecek.

Dosyası infaz aşamasında bulunan hükümlüler ise şu şartların birlikte oluşması hâlinde etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanabilecek:

• Hükümlünün dolandırıcılık suçuna katılımının yalnızca hesabını veya ödeme aracını kullandırmakla sınırlı olması,
• Hakkında daha önce Türk Ceza Kanunu’nun etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanmamış olması,
• Mağdurun uğradığı zararın mahkemenin ihtarından itibaren altı ay içinde tamamen karşılanması.

Bu şartları yerine getiren hükümlüler için cezada yarıya kadar indirim uygulanabilecek. Ancak mağdurun zararı tamamen giderilmeden infazın ertelenmesine veya durdurulmasına karar verilemeyecek.

“IBAN kiralama” olaylarında ceza indirimi

Kamuoyunda “IBAN kiralama” olarak bilinen olaylara ilişkin özel bir düzenleme yapıldı. Dolandırıcılık suçuna katılımı yalnızca hesabını, kartını veya ödeme aracını başkasına kullandırmakla sınırlı olan kişilere verilecek ceza yarı oranında indirilebilecek.

İndirimin uygulanabilmesi için kişinin eyleminin yalnızca hesap veya ödeme aracı kullandırmaktan ibaret olup olmadığı, yargılama sırasında mahkeme tarafından değerlendirilecek. Düzenleme, dolandırıcılık faaliyetini yöneten veya suçun diğer aşamalarına katılan kişiler için otomatik bir ceza indirimi anlamına gelmiyor.

Miras kalan taşınmazların satışında yeni dönem

Miras yoluyla edinilen ve mirasçılar dışında üçüncü kişilerin mülkiyet hakkının bulunmadığı taşınmazlarda, ortaklığın satış yoluyla giderilmesine karar verilmesi hâlinde ilk açık artırma yalnızca mirasçılar arasında yapılacak.

Bu özel açık artırma yöntemi bir defaya mahsus uygulanacak. İlk artırmada satış gerçekleşmezse sonraki süreç genel elektronik satış kurallarına göre yürütülecek.

Elektronik ihalelerde teklif bedelini süresi içinde yatırmayan alıcının teminatı iade edilmeyecek. Ayrıca bu kişiye teklif ettiği bedelin yüzde 5’i oranında idari para cezası uygulanacak.

HAGB kararları yeniden düzenlendi

İki yıl veya daha az süreli hapis ya da adli para cezası verilen sanıklar hakkında belirli şartlarla hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilecek.

HAGB kararı verilebilmesi için:

Sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmaması,

Mahkemenin sanığın yeniden suç işlemeyeceği kanaatine ulaşması,

Mağdurun veya kamunun uğradığı zararın tamamen giderilmesi gerekiyor.

Sanık beş yıl denetim altında tutulacak. Denetim süresi içinde yeni bir kasıtlı suç işlenmemesi ve yükümlülüklere uyulması hâlinde hüküm ortadan kaldırılarak davanın düşmesine karar verilecek.

HAGB kararlarına karşı istinaf ve şartların oluşması hâlinde temyiz yoluna gidilebilecek. İşkence, eziyet ve kamu görevlilerinin kötü muamele niteliğindeki suçlarında ise HAGB uygulanmayacak.

Düzenlemeler ne zaman yürürlüğe girecek?

Kanunun birçok hükmü yürürlük tarihinden sonra açılan dava, yapılan işlem veya meydana gelen olaylar bakımından uygulanacak. Daha önce başlatılmış bazı dava ve açık artırmalarda eski hükümlerin uygulanmasına devam edilecek.

Elektronik satış, vesayet altındaki kişilere ait malların satışı ve sesli-görüntülü duruşmalara ilişkin bazı hükümler ise kanunun yayımından üç ay sonra yürürlüğe girecek. Uygulamada kanunun Resmî Gazete’de yayımlanan nihai metni ve geçiş hükümleri esas alınacak.