Mart ayının başından itibaren bereket, sağlık ve şans dilekleriyle takılan marteniçkalar için veda vakti yaklaşıyor. Sosyal medyada ve günlük hayatta popülerliğini koruyan bu gelenek hakkında en çok merak edilen konu ise "Marteniçka ne zaman çıkarılır?" sorusu oldu. Eski bir inanışa dayanan bu ritüelde, bilekliğin çıkarılması için baharın somut işaretlerini beklemek gerekiyor. Peki, Marteniçka ne zaman çıkarılır? Leylek görmeden marteniçka bilekliği çıkarılır mı?
MARTENİÇKA NE ZAMAN ÇIKARILIR?1 Mart itibarıyla bileklere takılan marteniçkalar, geleneklere göre Mart ayı sonuna kadar takılır. Bu özel bilekliklerin çıkarılması için takvimden ziyade doğadaki değişimler esas alınır. İnanışa göre, baharın ilk somut işaretleri görüldüğünde marteniçka ile vedalaşma vakti gelmiş demektir. Genellikle Mart ayının sonuna kadar süren bu süreçte, doğanın canlanmasıyla birlikte dileklerin kabul edileceğine inanılır.
1 Mart itibarıyla bileklere takılan marteniçkalar, geleneklere göre Mart ayı sonuna kadar takılır. Bu özel bilekliklerin çıkarılması için takvimden ziyade doğadaki değişimler esas alınır. İnanışa göre, baharın ilk somut işaretleri görüldüğünde marteniçka ile vedalaşma vakti gelmiş demektir. Genellikle Mart ayının sonuna kadar süren bu süreçte, doğanın canlanmasıyla birlikte dileklerin kabul edileceğine inanılır.
LEYLEK GÖRMEDEN MARTENİÇKA BİLEKLİĞİ ÇIKARILIR MI?Marteniçka geleneğinin en temel kuralı, bilekliğin bir "bahar müjdecisi" görüldüğünde çıkarılmasıdır. Bu müjdeci genellikle gökyüzünde süzülen bir leylek ya da kırlangıçtır. Geleneklere göre, leylek görmeden marteniçkanın çıkarılması önerilmez; çünkü leylek, baharın ve şansın kesin gelişini simgeler. Eğer gökyüzünde bir leylek görülürse, bileklik hemen çıkarılmalı ve bir dilek tutulmalıdır.
Marteniçka geleneğinin en temel kuralı, bilekliğin bir "bahar müjdecisi" görüldüğünde çıkarılmasıdır. Bu müjdeci genellikle gökyüzünde süzülen bir leylek ya da kırlangıçtır. Geleneklere göre, leylek görmeden marteniçkanın çıkarılması önerilmez; çünkü leylek, baharın ve şansın kesin gelişini simgeler. Eğer gökyüzünde bir leylek görülürse, bileklik hemen çıkarılmalı ve bir dilek tutulmalıdır.
ÇIKARILAN MARTENİÇKALAR NE YAPILMALI?Pek çok kişi marteniçkayı çıkardıktan sonra ne yapacağı konusunda ikilemde kalıyor. Bu gelenekte bileklikler asla çöpe atılmaz. Çıkarılan marteniçka için iki yaygın yol izlenir.Bileklik, çiçek açmış bir ağaç dalına bağlanarak doğaya bırakılır. Bu en yaygın yöntemdir.Bazı bölgelerde ise bileklik bir taşın altına konulur. Bir süre sonra taşın altına bakılır; eğer orada karınca veya küçük böcekler varsa, o yılın bereketli geçeceğine inanılır.
Pek çok kişi marteniçkayı çıkardıktan sonra ne yapacağı konusunda ikilemde kalıyor. Bu gelenekte bileklikler asla çöpe atılmaz. Çıkarılan marteniçka için iki yaygın yol izlenir.
Bileklik, çiçek açmış bir ağaç dalına bağlanarak doğaya bırakılır. Bu en yaygın yöntemdir.
Bazı bölgelerde ise bileklik bir taşın altına konulur. Bir süre sonra taşın altına bakılır; eğer orada karınca veya küçük böcekler varsa, o yılın bereketli geçeceğine inanılır.
MARTENİÇKA HİKAYESİBulgaristan kültüründe marteniçkaya dair çeşitli efsaneler bulunmaktadır. Bunlardan biri de Baba Marta''dır. (Marta Nine) Baba Marta, günümüze kadar korunmuş en saygın gelenekler arasında yer almaktadır.Bulgarlar, 1 Mart'tan itibaren Baba Marta (Marta Nine) günlerinin başladığına inanmakta ve yakınlarına "martenitsa" olarak adlandırılan sembolleri, yıl boyu sağlık ve güç dileğiyle hediye etmektedir.Marteniçka takıları, meyve ağaçlarına, evlere, ev hayvanlarına da takılabilmektedir. Bu şekilde yeni başlayan tarım yılının da bereketli ve verimli olması için dilekler tutulmaktadır.İlk marteniçkalar, sadece kırmızı beyaz ipliklerden yapılırdı ve nazardan korunmak için insanlara ve hayvanlara takılırdı. Bazı bölgelerde bu bükülmüş kırmızı-beyaz sicime altın veya gümüş para bağlanırdı ve bu hastalıklardan korunmak için bir simge olarak kullanılırdı.Eskiden kırmızı-beyaz yünden yapılan martenitsalara, püskül, top, insan gibi değişik şekiller verilebilmektedir.Martenitsaların tarihinde en önemli yere sahip olan şekiller ise "Pijo ve Penda" adıyla bilinen kırmızı ve beyaz ipten yapılmış kuklalardır. Martenitsalarda kullanılan beyaz renk uzun ömrü, kırmızı renk ise sağlık ve gücü temsil eder.
Bulgaristan kültüründe marteniçkaya dair çeşitli efsaneler bulunmaktadır. Bunlardan biri de Baba Marta''dır. (Marta Nine) Baba Marta, günümüze kadar korunmuş en saygın gelenekler arasında yer almaktadır.
Bulgarlar, 1 Mart'tan itibaren Baba Marta (Marta Nine) günlerinin başladığına inanmakta ve yakınlarına "martenitsa" olarak adlandırılan sembolleri, yıl boyu sağlık ve güç dileğiyle hediye etmektedir.
Marteniçka takıları, meyve ağaçlarına, evlere, ev hayvanlarına da takılabilmektedir. Bu şekilde yeni başlayan tarım yılının da bereketli ve verimli olması için dilekler tutulmaktadır.
İlk marteniçkalar, sadece kırmızı beyaz ipliklerden yapılırdı ve nazardan korunmak için insanlara ve hayvanlara takılırdı. Bazı bölgelerde bu bükülmüş kırmızı-beyaz sicime altın veya gümüş para bağlanırdı ve bu hastalıklardan korunmak için bir simge olarak kullanılırdı.
Eskiden kırmızı-beyaz yünden yapılan martenitsalara, püskül, top, insan gibi değişik şekiller verilebilmektedir.
Martenitsaların tarihinde en önemli yere sahip olan şekiller ise "Pijo ve Penda" adıyla bilinen kırmızı ve beyaz ipten yapılmış kuklalardır. Martenitsalarda kullanılan beyaz renk uzun ömrü, kırmızı renk ise sağlık ve gücü temsil eder.