TÜİK’in 2025 yılı verilerine göre hanehalkı tüketim harcamaları içinde en büyük pay yüzde 29,3 ile konut ve kiraya ayrıldı. Tek kişilik hanelerde bu oran yüzde 41’e yükselirken gelir düzeyi ve hanede yaşayan kişi sayısına göre harcama dağılımında belirgin farklılıklar görüldü.

Hane bütçesinde ilk sıra konut ve kiranın

Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) 2025 yılı Hanehalkı Bütçe Araştırması sonuçlarına göre, hanehalkı tüketim harcamaları içinde en yüksek payı konut ve kira giderleri aldı. Türkiye genelinde toplam tüketim harcamalarının yüzde 29,3’ü konut ve kiraya ayrıldı.

Buna göre hanelerin yaptığı her 100 liralık tüketim harcamasının yaklaşık 29 lirası konut ve kira giderlerinden oluştu.

Türkiye genelinde hane bütçesinde en fazla pay ayrılan üç harcama kalemi şöyle sıralandı:

– Konut ve kira: Yüzde 29,3

– Ulaştırma: Yüzde 20,5

– Gıda ve alkolsüz içecekler: Yüzde 17,3

Bu üç harcama grubunun toplam tüketim harcamaları içindeki payı yüzde 67,1’e ulaştı.

Düşük gelirli hanelerde konut ve gıdanın payı yükseliyor

Gelir gruplarına göre harcama dağılımında farklılıklar ortaya çıktı. En düşük gelirli yüzde 20’lik gruptaki haneler, tüketim harcamalarının yüzde 38,7’sini konut ve kiraya ayırdı.

Bu grupta gıda ve alkolsüz içeceklerin payı yüzde 29,2, ulaştırmanın payı ise yüzde 8,6 olarak hesaplandı.

En yüksek gelirli yüzde 20’lik grupta ise konut ve kiranın tüketim harcamalarındaki payı yüzde 25,7’ye gerilerken ulaştırmaya ayrılan pay yüzde 25’e çıktı.

Tek yaşayanlarda konut ve kira yüzde 41’e çıkıyor

Hane büyüklüğü de harcamaların dağılımında belirleyici oldu. Tek kişilik hanelerde konut ve kira harcamalarının toplam tüketim içindeki payı yüzde 41’e ulaştı.

Tek yaşayanların harcamalarında gıda ve alkolsüz içeceklerin payı yüzde 14,3, ulaştırmanın payı ise yüzde 14,4 oldu.

Altı ve daha fazla kişinin yaşadığı hanelerde ise konut ve kiranın payı yüzde 24,4’e kadar geriledi. Bu hanelerde gıda ve alkolsüz içeceklere yüzde 23,7, ulaştırmaya ise yüzde 18,1 pay ayrıldı.

En düşük pay sigorta ve finansal hizmetlerde

Toplam tüketim harcamalarında en düşük pay yüzde 0,8 ile sigorta ve finansal hizmetlerde görüldü.

Eğitim hizmetlerinin toplam tüketim harcamalarındaki payı yüzde 1,8, sağlık harcamalarının payı ise yüzde 2,2 olarak kaydedildi.

Gelir kaynağı harcama kalıplarını değiştiriyor

Temel gelir kaynağı maaş, ücret veya yevmiye olan hanelerde konut ve kira harcamalarının payı yüzde 26,4 oldu.

Temel gelir kaynağı girişimcilik olan hanelerde ise ulaştırma yüzde 25,9 ile en yüksek paya sahip harcama kalemi oldu. Bu grupta konut ve kiranın payı yüzde 25,5 olarak hesaplandı.

TÜİK’in verileri, Türkiye’de tüketim harcamalarının ağırlıklı olarak konut ve kira, ulaştırma ile gıda ve alkolsüz içeceklerde toplandığını gösterdi. Üç temel harcama grubunun toplam payı yüzde 67,1 olurken hanelerin gelir düzeyi ve büyüklüğüne göre bütçe dağılımı önemli ölçüde farklılaştı.